Je huisdier, dat een minuut geleden nog spinnend op je schoot zat, verandert plotseling in een sissende draak met gebogen rug als er een vreemde verschijnt.
Veel eigenaren blozen en verzinnen excuses: “Ze is gewoon nerveus,” meldt een correspondent van .
Maar wat de kat echt laat zien is geen hysterisch gedrag, maar het strikt volgen van een veiligheidsprotocol dat door miljoenen jaren evolutie is aangescherpt. Voor een kat is een gast niet zomaar een nieuw persoon, maar een inbreuk op het territorium zonder voorafgaande goedkeuring.
Ze heeft geen context over wie het is, waar het vandaan komt of met welke bedoelingen. Haar reukzin pikt honderden vreemde geuren op die onmogelijk te verifiëren en te identificeren zijn.
In het wild is een ongeïdentificeerd object altijd potentieel gevaarlijk, en de beste strategie is om afstand te houden en dreiging te tonen. Interessant is dat sissen geen agressie is, maar een imitatie van een slangengeluid, een van de oudste schrikmechanismen in het dierenrijk.
De kat wil niet aanvallen, hij wil dat het gevaar vanzelf verdwijnt. De gebogen rug en de pluizige vacht zijn een poging om visueel groter te lijken en er formidabeler uit te zien. Dit is een pure verdedigingstactiek, geen aanval.
Vaak maken eigenaren een fatale fout: in een poging om de kat te kalmeren, pakken ze hem op en brengen hem naar de gast om “kennis te maken”. Voor het dier is dit hetzelfde als jou, vastgeketend, naar een leeuwenkooi brengen.
De kat kan op dit punt niet ontsnappen, hij zit gevangen, en zijn reactie is ofwel een roes of een wanhopige poging om zichzelf te bevrijden door de “verrader” – de meester – te krabben. Zoopsychologen adviseren een andere tactiek: negeer de kat.
Laat de gast gaan zitten, kijk haar niet direct aan (een directe blik in de kattenwereld is een uitdaging), en praat rustig tegen je. De kat zou de vreemdeling zelf moeten benaderen en onderzoeken, in haar eigen tempo, wanneer ze zich realiseert dat er geen bedreiging is.
Een traktatie die de gast discreet in de buurt kan plaatsen zal het proces versnellen, maar niet totdat het dier er klaar voor is. Socialisatie forceren is het slechtste wat je kunt doen.
Het bestendigt angst en vormt een stabiele band: gast = gevaar en stress. Door het recht van de kat op beschutting en afstand te respecteren, zal hij na verloop van tijd juist zelfverzekerder en misschien zelfs vriendelijker worden.
Haar wereld is klein en kwetsbaar en alleen jij beslist wie je binnenlaat, maar zij heeft altijd het laatste woord.
Lees ook
- Waarom een oudere hond ’s nachts blaft: stemmen uit de mist van cognitieve stoornissen
- Hoe een kat een slaapplaats kiest: geomantie en de zoektocht naar de perfecte plek

